Kłopoty z rękojmią we franczyzie

Polskie prawo ciągle czeka na kompleksowe uregulowania dotyczące specyfiki działalności franczyzowej - mówi Andrzej Krawczyk, dyrektor działu prawnego PROFIT system

— Umowa sprzedaży czy świadczenia usług jest jednak zawierana przez konsumenta nie z franczyzodawcą, lecz z konkretnym członkiem sieci, stąd to ten ostatni ponosi odpowiedzialność z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania na podstawie artykułu 471 kodeksu cywilnego. Z tych samych powodów na gruncie prawa polskiego trudno byłoby konstruować odpowiedzialność franczyzodawcy na podstawie artykułu 474 k.c., gdyż nie będąc stroną umowy z konsumentem, nie może być on traktowany jako dłużnik odpowiadający za szkodę wyrządzoną przez osoby, z których pomocą wykonuje zobowiązanie lub którym jego wykonanie powierza — mówi Andrzej Krawczyk, dyrektor działu prawnego w PROFIT system.

Podczas gdy kwestie związane z niewywiązaniem się z umowy można rozwiązać w stosunkowo prosty sposób korzystając z zasad kodeksu cywilnego, gorzej przedstawia się problem odpowiedzialności z tytułu rękojmi i gwarancji, co ma istotne znaczenie w wypadku franchisingu dystrybucyjnego (gdy treścią umowy z konsumentem jest sprzedaż towaru) oraz mieszanego — polegającego na dystrybucji przez franczyzohiorców produktów wytwarzanych przez franczyzodawcę oraz świadczeniem usług związanych z ich zastosowaniem.

Przepisy kodeksu cywilnego (art. 556 i następne) czynią odpowiedzialnym z tytułu rękojmi sprzedawcę, a więc byłby nim franczyzobiorca. Natomiast z tytułu gwarancji jakości odpowiada, zgodnie z art. 577 k.c., wystawca dokumentu gwarancyjnego (gwarant), którym w obu przypadkach jest franczyzodawca. Oznacza to, że klient może dochodzić od sprzedawcy (franczyzobiorcy) wszelkich uprawnień przysługujących mu z tytułu rękojmi, a równocześnie skierować roszczenie wobec gwaranta (franczyzodawcy).

Franczyzodawca jest jednak uprzywilejowany wobec osób trzecich, ponieważ odpowiedzialność spoczywa przede wszystkim na franczyzobiorcy, jako podmiocie będącym w bezpośrednim kontakcie z klientem.