Nadzwyczajna zmiana warunków
Podpisując umowę nie jesteśmy w stanie przewidzieć okoliczności, które sprawią, że jej wykonanie będzie niemożliwe. Jest rozwiązanie tej sytuacji.
Zgodnie z art. 3571 kodeksu cywilnego jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy. Rozwiązując umowę sąd może w miarę potrzeby orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami określonymi w zdaniu poprzedzającym.
Przez nadzwyczajną zmianę stosunków należy rozumieć okoliczność nieprzewidywalną, nagłą, o charakterze wyjątkowym, niezależne od woli stron. Może to być katastrofa, stan wojny, klęska żywiołowa, nieurodzaj, długotrwała susza, pożar, powódź czy strajk generalny, choć nie tylko. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2007 r. w sprawie III CSK 452/2006 uznano, iż zmiana przepisów podatkowych może być uznana za nadzwyczajną zmianę stosunków, której nie można było przewidzieć przy zawieraniu umowy, co uzasadnia ingerencję sądu w warunki tej umowy.
Często spotykane sytuacje dające podstawę do rozwiązania umowy związane są ze znacznym wzrostem ceny surowca potrzebnego do wytworzenia danej rzeczy.
Przykład
Alfa Sp. z o.o. jest producentem kabli miedzianych. Z jednym ze swoich odbiorców podpisała 3 letnią umowę, w której strony ustaliły ceny towarów. Po niespełna roku obowiązywania kontraktu cena miedzi wzrosła dwukrotnie. W tej sytuacji Alfa może rozwiązać umowę powołując się na nadzwyczajną zmianę stosunków.
Spełnienie świadczenia ma być połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą. W pierwszej sytuacji wykonanie umowy jest co prawda obiektywnie możliwe, jednakże jest nieadekwatne do przyjętych zobowiązań. Dotyczy to chociażby braku odpowiednich urządzeń lub części zamiennych. Kwestia rażącej straty nie budzi wątpliwości – jest to strata na tyle wysoka, że nie może być uznana za stratę normalną w stosunkach gospodarczych.
Należy podkreślić, iż nieprzewidywalność zmiany stosunków winna istnieć w dniu zawarcia umowy.
Nie można skorzystać z dobrodziejstwa regulacji zawartej w art. 3571 k.c. kiedy trudności z wykonaniem zobowiązania są związane z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej. Powyższe potwierdził SN w wyroku z dnia 7 grudnia 2007 r. (sygn. III CSK 172/07). Przedmiotem rozpatrywanej skargi kasacyjnej był niespłacony kredyt, przy czym kredytobiorcy powoływali się na pogorszenie koniunktury gospodarczej, która doprowadziła prowadzoną działalność do upadku. W ocenie Sądu taka sytuacja nie była nadzwyczajną zmianą stosunków, a co za tym idzie nie uzasadniała zmniejszenia obciążeń wynikających z umów zawartych przez przedsiębiorcę.
Kancelaria Prawna Skarbiec
adw. Tomasz Poznański
Kancelaria Prawna Skarbiec
Wyróżnione franczyzy
Synevo Punkty Pobrań
Punkty pobrań badań labolatoryjnych
Xtreme KiDS
Sale zabaw dla dzieci
Erste Bank Polska
Placówki bankowe
Żabka
Sklepy typu convenience
Xtreme Fitness Gyms
Kluby fitness/siłownie
Yasumi Instytut Zdrowia i Urody
Gabinety kosmetyczne, hotele i obiekty SPA
Carrefour
Sklepy convenience, minimarkety, supermarkety
Costa Coffee
Kawiarnie
DDD Dobre Dla Domu
Sklepy z podłogami i drzwiami
Da Grasso
Pizzerie
LA WASH
Pralnie samoobsługowe
So Coffee
Kawiarnie
Z OSTATNIEJ CHWILI
POKAŻ WSZYSTKIE
Klienci firmowi szansą na rozwój placówki partnerskiej
Placówka partnerska może zarabiać nie tylko na obsłudze klientów indywidualnych. Duży potencjał kryje się w firmach.
Dobre i złe praktyki franczyzobiorców
Co stoi za tym, że jedni franczyzobiorcy prężnie działają, otwierają kolejne lokalizacje, a inni po jakimś czasie zamykają swoje punkty?
Przepis na lody
Lodziarnie Willisch chcą rozbudowywać sieć o 10 nowych lokalizacji rocznie.
Pachnąco i z połyskiem
Diamenty i kosmetyki to zawsze dobre pomysły na prezenty. Mogą też być ciekawym pomysłem na biznes.
